Herdenking 2022

De herdenking van 2022 vond – als inmiddels gebruikelijk – op 26 februari plaats, op een zaterdagmiddag om 16.00 uur, bij het NSF-kunstwerk op Seinhorst. Er waren zo’n 100 aanwezigen. Oud-burgemeester Pieter Broertjes onthulde een plaquette.

Naast Pieter Broertjes hield schrijfster Martine Letterie, kleindochter van stakingsleider Martinus Letterie, een toespraak. Oud-leerling Roxanne de Beaufort van het Gemeentelijk Gymnasium vertelde over joodse leerlingen en docenten die tijdens de bezetting van school waren gestuurd en gedeporteerd. Een toespraak was er ook van Peter van Griensven van de Antifascistische oud-Verzetsstrijders Nederland/Bond van Antifascisten.

De eerste krans, namens de gemeente Hilversum, werd gelegd door Pieter Broertjes en loco-burgemeester Karin Walters. Bloemen werden gelegd door onder meer het herdenkingscomité, PvdA Hilversum en de AFVN/Bond van Antifascisten. Comité-voorzitter Jan Schriefer opende de herdenking en stond stil bij de Russische invasie van Oekraïne. Het herdenken van de Jodenvervolging, bezetting en fascisme dwingen ons om ook naar het nu te kijken, naar krachten die opnieuw de democratie ondermijnen, zondebokken zoeken en – zoals de Russische dictator Poetin – bereid zijn tot irrationele destructie uit louter rancune. 

Plaquette

De door oud-burgemeester Broertjes onthulde plaquette kent een bewogen geschiedenis. In 2018 bracht AFVN-woordvoerder Arthur Graaff een provisorische plaquette aan op het oude raadhuis van Hilversum. Daar eindigde de grote protestoptocht van 26 februari 1941. Rond deze actie en de Februaristaking-herdenking ontstond tumult. Dit tot ergernis van Pieter Broertjes die zich zijn hele burgemeesterschap heeft ingezet voor een waardige herdenking van de Tweede Wereldoorlog.

Een kleine groep Hilversummers, onder wie Ad Bakker, Femke van Drooge, Sjef Coenen en Joop Lahaise, nam het initiatief om de jaarlijkse herdenking een vaste plek te geven. Gekozen werd voor het plein voor winkelcentrum Seinhorst. Daar bevond zich immers de portiersloge van de NSF, waar op 25 februari 1941 door Gerrit Meerbeek en snel ook door andere arbeiders uit Hilversum-Oost tot staken werd opgeroepen.

Zo werd in 2019 de Februaristaking voor de eerste keer op die plek herdacht, voorafgegaan door een expositie in de nabijgelegen Morgensterkerk. Ook in 2021 was het NSF-kunstwerk de herdenkingsplaats. Het comité bedacht dat er een gedenksteen of plaquette moest komen, als onderdeel van het bestaande NSF-kunstwerk. Dankzij medewerking van de gemeente Hilversum en kunstenares Mieke van den Hoeven (NSF-kunstwerk) kwam de gedenksteen er in de vorm van een bescheiden roestvrijstalen kubus met schuin vlak, passend bij het kunstwerk, met daarop een rvs-plaquette. 

 

Op 25 februari 1941 brak op deze plek bij de NSF de Februaristaking uit, in navolging van Amsterdam. Personeel van andere bedrijven sloot zich hierbij aan. Hilversummers liepen de volgende dag, op woensdag 26 februari, in een grote optocht naar het oude raadhuis om tegen de Jodenvervolging en de bezetting te protesteren.

Pieter Broertjes en Jan Schriefer spraken hun zorgen uit over de nieuwe oorlog op Europees grondgebied en spraken hun solidariteit uit met de Oekraïense bevolking. Stichting Comité Herdenking Februaristaking Hilversum 1941 veroordeelt de Russische inval ten sterkste. Antifascisme betekent stelling nemen tegen dictatuur, onderdrukking en oorlogsgeweld.

2 Antwoorden aan “Herdenking 2022”

  1. Mooi dat er weer herdacht wordt. Opvallend dat op deze site niet de eerste herdenking in 2015 wordt genoemd, waarvan ik de initiatiefnemer ben, samen met de AFVN-BvA, omdat mijn vader, bart Graaff, ontvanger van het Verzetsherdenkingskruis en ex-nazigevangene, één van de stakers was, op 25 februari 1941. Daarna volgden 2016 Kerkbrink, 2017 Joodse begraafplaats, 2018 en 2019 Kerkbrink.

    En dat we deze herdenking vier jaar hebben gehouden op de Kerkbrink bij het oude raadhuis, waar de enorme demonstratie van stakers en demonstranten op 26 februari 1941 eindigde. Er hebben toen ongeveer 9-10.000 mensen meegedaan. Nog steeds, ook vandaag op 10 feb 2022, een record voor Hilversum.

    Op die tweede dag liepen stakers van de Groest via het Melkpad en het nieuwe raadhuis naar het oude raadhuis. Bedrijven die niet ‘over het spoor’ zaten, namen toen ook deel aan de staking, zoals de HEMA.

    Op de Kerkrbink werden ze opgewacht door nazimilitairen. Daar is de staking, die op 25 februari bij de NSF begon, geëindigd. Dit was de grootste staking die ooit in Hilversum is gehouden.

    Het is ook jammer dat het nieuwe comité de leden van het oude geheel negeert.

    Arthur Graaff, vz, Comité Gooise Februaristaking dd 2015.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.